มาตราส่วน 1:1 หมายความว่าอย่างไร
มาตราส่วน 1:1 หมายความว่าแบบ งานพิมพ์ หรือโมเดลมีขนาดเท่ากับวัตถุจริง ตัวเลขแรกคือขนาดบนแบบ ตัวเลขหลังคือขนาดในความเป็นจริง ทั้งสองเท่ากัน 1 ซม. บนกระดาษจึงเท่ากับ 1 ซม. บนชิ้นงาน และสกรูยาว 40 มม. ก็เขียนยาว 40 มม. บนแบบ
มาตราส่วนนี้มีหลายชื่อ ในงานเขียนแบบเรียกว่ามาตราส่วนเท่าของจริง หน้าต่างสั่งพิมพ์ใช้คำว่าขนาดจริงหรือ 100% ส่วนในชีวิตประจำวันมักพูดว่า "หนึ่งต่อหนึ่ง"
มาตราส่วนอื่นทั้งหมดอยู่ด้านใดด้านหนึ่งของ 1:1 มาตราส่วนขยาย เช่น 2:1 หรือ 5:1 แสดงวัตถุใหญ่กว่าของจริง จึงเหมาะกับชิ้นส่วนเล็ก มาตราส่วนย่อ เช่น 1:2, 1:5 หรือ 1:100 แสดงวัตถุเล็กกว่าของจริง ตู้หนึ่งใบหรืออาคารทั้งหลังจึงลงในกระดาษแผ่นเดียวได้
ตัวประกอบมาตราส่วนคือ 1 ไม่ต้องคูณหรือหารอะไร ดูแค่หน่วยให้ตรงกัน 2.5 ซม. คือ 25 มม. และ 1 ม. คือ 100 ซม.
มาตราส่วน 1:1 ใช้ที่ไหนบ้าง
เราใช้มาตราส่วน 1:1 เมื่อวัตถุลงในกระดาษได้ และต้องการวางชิ้นส่วนจริงทาบบนแบบ หรือลอกรูปทรงโดยไม่ต้องคำนวณ
- งานเขียนแบบ ชิ้นส่วนเล็ก เช่น สกรู บุช และฉากยึด เขียนด้วยขนาดเท่าของจริงตราบเท่าที่ลงในกระดาษได้ มาตรฐาน ISO 5455 จัด 1:1 ไว้ระหว่างมาตราส่วนขยาย เช่น 2:1, 5:1 และ 10:1 กับมาตราส่วนย่อ เช่น 1:2, 1:5 และ 1:10
- แพตเทิร์นตัดเย็บ พิมพ์แพตเทิร์นขนาดจริง ต่อกระดาษเข้าด้วยกัน แล้วลอกรูปทรงลงบนผ้าได้เลย
- แม่แบบงานไม้และงานซ่อมบ้าน ติดแม่แบบเจาะรูลงบนชิ้นงานแล้วเจาะผ่านกระดาษ
- งานอิเล็กทรอนิกส์ เมื่อพิมพ์ลายแผ่นวงจรในมาตราส่วน 1:1 คุณวางอุปกรณ์บนกระดาษและตรวจระยะขาได้ก่อนสั่งทำแผ่นวงจร
- การพิมพ์ 3 มิติ ตั้งค่าสเกลในโปรแกรมสไลซ์ไว้ที่ 100% ชิ้นงานจะได้ขนาดตามที่ออกแบบ
- ของจำลองขนาดเท่าของจริง พร็อพภาพยนตร์ หมวก หรือรถยนต์สเกล 1:1 มีขนาดเท่ากับต้นฉบับ
ตัวอย่างมาตราส่วน 1:1 ในทางปฏิบัติ
ขนาดต่อไปนี้ตรวจสอบได้ด้วยไม้บรรทัด
- บัตรเอทีเอ็มมีขนาด 85.6 × 54 มม. เมื่อเขียนในมาตราส่วน 1:1 ก็มีขนาดเท่าเดิม ลองวางบัตรทาบบนงานพิมพ์เพื่อดูว่าเครื่องพิมพ์ปรับขนาดหน้ากระดาษหรือไม่
- กระดาษ A4 มีขนาด 210 × 297 มม. ชิ้นงานยาว 250 มม. วางได้ในมาตราส่วน 1:1 ตามแนวด้านยาว ชิ้นงานยาว 400 มม. ต้องใช้กระดาษ A3 (297 × 420 มม.)
- หน้าโต๊ะทำงานขนาด 140 × 70 ซม. ยาวกว่ากระดาษ A0 (841 × 1189 มม.) เฟอร์นิเจอร์จึงมักเขียนด้วยมาตราส่วนย่อ เช่น 1:10
- รายละเอียดยาว 8 มม. อ่านยากในมาตราส่วน 1:1 ในมาตราส่วน 5:1 จะยาว 40 มม. บนแบบและมีที่ให้เขียนขนาดกำกับ
- ขาแขวนทีวีมาตรฐาน VESA 200 × 200 มีรูห่างกัน 200 มม. บนแม่แบบมาตราส่วน 1:1 ระยะห่างเท่าเดิม ติดกระดาษบนผนังแล้วเจาะผ่านได้เลย