มาตราส่วน 1:1000 หมายถึงอะไร?
มาตราส่วน 1:1000 หมายความว่าทุกอย่างถูกวาดให้เล็กกว่าของจริง 1000 เท่า หนึ่งเซนติเมตรบนกระดาษเท่ากับ 1000 เซนติเมตรในพื้นที่จริง หรือ 10 เมตร และหนึ่งมิลลิเมตรเท่ากับหนึ่งเมตรพอดี
ความสัมพันธ์ข้อหลังนี้เองที่ทำให้มาตราส่วนนี้ใช้งานง่าย เพียงวางไม้บรรทัดธรรมดาบนแผนผัง อ่านค่าเป็นมิลลิเมตร ก็ได้ระยะเป็นเมตรทันที แนวเขตที่ดินที่ยาว 23 มม. บนแผนผังจะยาว 23 ม. ในพื้นที่จริง
ตัวคูณมาตราส่วนคือ 0.001 เมื่อต้องการแปลงจากระยะจริงเป็นระยะบนแผนผังให้หารด้วย 1000 และเมื่อต้องการแปลงกลับให้คูณด้วย 1000 ถ้าคิดเป็นเมตรและมิลลิเมตร ตัวเลขจะเท่าเดิม เปลี่ยนแค่หน่วย
มาตราส่วน 1:1000 ใช้ที่ไหนบ้าง?
กระดาษ A3 หนึ่งแผ่นที่มาตราส่วน 1:1000 ครอบคลุมพื้นที่ประมาณ 420 × 297 ม. ใส่ได้หลายบล็อกอาคาร แต่ยังเห็นอาคาร ถนน และแนวเขตแปลงที่ดินแต่ละแปลงได้ชัดเจน จึงพบมาตราส่วนนี้บ่อยใน
- ผังโครงการหมู่บ้านจัดสรรที่แสดงแปลงที่ดิน ถนน และพื้นที่ส่วนกลาง
- แผนที่ภูมิประเทศและแผนผังสำรวจในเขตเมือง
- ผังบริเวณของมหาวิทยาลัย โรงพยาบาล และนิคมอุตสาหกรรม
- แบบถนน ทางรถไฟ และแนวท่อที่ยาวหลายร้อยเมตร
- แบบจำลองผังเมืองที่ทั้งย่านวางได้บนโต๊ะเดียว และอาคารสูง 30 ม. สูงเพียง 3 ซม.
มาตราส่วน 1:1000 ในทางปฏิบัติ: ตัวอย่าง
ตัวอย่างการแปลงค่าที่ช่วยให้นึกภาพมาตราส่วนนี้ออก
- ที่ดินขนาด 25 × 40 ม. จะเป็นสี่เหลี่ยมผืนผ้า 2.5 × 4 ซม. บนแผนผัง
- บ้านกว้าง 12 ม. วาดเป็นเส้นยาว 12 มม.
- สนามฟุตบอลยาว 105 ม. ยาว 10.5 ซม. บนแผนผัง
- ถนนยาว 600 ม. ใช้ความยาว 60 ซม. ใกล้เคียงกับความกว้างของกระดาษ A2
- ระยะ 37 มม. ที่วัดด้วยไม้บรรทัดบนแผนผังคือ 37 ม. ในพื้นที่จริง
พื้นที่ก็คำนวณได้เร็วพอกัน สี่เหลี่ยมจัตุรัส 1 × 1 ซม. บนแผนผังเท่ากับ 10 × 10 ม. ในพื้นที่จริง คือ 100 ตร.ม. หรือ 25 ตารางวา