Co oznacza skala 1:12?
Skala 1:12 oznacza, że model jest dwanaście razy mniejszy od rzeczywistego obiektu. Pierwsza liczba to wymiar na modelu, druga to wymiar w rzeczywistości. Jeden centymetr na modelu odpowiada 12 centymetrom w naturze.
Ta skala wywodzi się z miar anglosaskich. Stopa ma 12 cali, więc skalę 1:12 opisuje się tam jako „1 cal na 1 stopę". Dlatego w zagranicznych sklepach z miniaturami znajdziesz określenie „one inch scale", a większość mebli i dodatków do domków dla lalek powstaje właśnie w skali 1:12. W Polsce liczymy w centymetrach, więc wygodnie jest zapamiętać, że 12 cm w rzeczywistości to 1 cm na modelu.
Współczynnik skali wynosi 1/12, czyli około 0,0833. Żeby przeliczyć ręcznie, podziel długość rzeczywistą przez 12 i otrzymasz długość modelu, albo pomnóż długość modelu przez 12, żeby poznać wymiar w naturze. Reguła działa w każdej jednostce, o ile po obu stronach używasz tej samej.
Gdzie stosuje się skalę 1:12?
Skala 1:12 jest na tyle duża, że widać w niej klamki szuflad, grzbiety książek i zawiasy drzwi, a cały pokój wciąż zmieści się na stole:
- Domki dla lalek i pokoje w pudełku. To najczęstszy rozmiar miniaturowych domów, mebli i dodatków, dlatego elementy od różnych producentów pasują do siebie.
- Miniatury kolekcjonerskie. W skali 1:12 powstają maleńkie jedzenie, książki, lampy i narzędzia, z których wielu hobbystów buduje całe sceny, na przykład sklep albo kuchnię.
- Figurki kolekcjonerskie. Wiele figurek o wysokości około 15 cm jest sprzedawanych jako 1:12, bo taka figurka odpowiada człowiekowi o wzroście 180 cm. Rzeczywista wysokość zależy od marki i postaci.
- Modele motocykli i niektórych samochodów. Motocykl w skali 1:12 ma zwykle 17 do 20 cm długości, co wystarcza na detale silnika i ramy.
W rysunku technicznym i architektonicznym w Polsce zwykle stosuje się skale znormalizowane, takie jak 1:10 i 1:20, więc skalę 1:12 spotkasz głównie w modelarstwie i miniaturach.
Przykłady skali 1:12 w praktyce
Kilka konkretnych liczb ułatwia wyobrażenie sobie tej skali:
- Pokój o wymiarach 3,6 m na 4,2 m ma na modelu 30 cm na 35 cm, mniej więcej tyle co duża rama na zdjęcie.
- Sufit na wysokości 2,4 m to 20 cm na modelu, więc dwupiętrowy domek ma około 40 cm wysokości.
- Drzwi o wysokości 2 m mają około 16,7 cm, a o szerokości 90 cm około 7,5 cm.
- Łóżko o wymiarach 160 cm na 200 cm ma na modelu około 13,3 cm na 16,7 cm.
- Człowiek o wzroście 180 cm to figurka 15 cm, a okno szerokie na 120 cm ma 10 cm.